Jak rozłożyć obwody na fazy L1, L2, L3, żeby obciążenie było równe?
Aktualizacja: 2026-10-31
Dlaczego to ważne
Zabezpieczenie przed licznikiem pilnuje każdej fazy osobno. Przy 3 × 25 A każda faza uniesie około 230 V × 25 A = 5,75 kW. Moc „całego domu” nic nie da, jeśli bojler, piekarnik i pralka siedzą na L1: wtedy L1 jest przeciążona, a L2 i L3 się nudzą.
Jak to policzyć, krok po kroku
Wystarczy kartka albo arkusz. Specjalny program nie jest potrzebny.
- Spisz obwody i przy każdym wpisz moc, która naprawdę pracuje jednocześnie (z tabliczek urządzeń), a nie wartość bezpiecznika.
- Najpierw duże odbiorniki: bojler, piekarnik, pralka, zmywarka, suszarka, grzejniki. Każdy na inną fazę.
- Odbiorniki trójfazowe (płyta indukcyjna podłączona na 3 fazy, pompa ciepła, wallbox) same rozkładają się na fazy, więc ich nie liczysz do jednej.
- Dokładaj gniazda i oświetlenie tam, gdzie suma jest najmniejsza.
- Sprawdź sumy L1, L2, L3: mają być podobne. Idealnie równo nie wyjdzie i nie musi.
| Przykład | L1 | L2 | L3 |
|---|---|---|---|
| Duży odbiornik | bojler 2 kW | piekarnik 3 kW | pralka 2 kW |
| Kuchnia, gniazda | zmywarka 2 kW | gniazda kuchnia | gniazda pokoje |
| Reszta | oświetlenie | gniazda łazienka | oświetlenie zewn. |
Liczby są przykładowe, u siebie bierzesz moce z tabliczek.
Jedna różnicówka trójfazowa czy kilka jednofazowych?
Jedna wspólna różnicówka na cały dom to zły pomysł: jedna usterka gasi wszystko. Lepiej 2-4 różnicówki, a obwody, które nie mogą zgasnąć, na osobnych RCBO. Szczegóły: ile różnicówek w domu.
Jeśli używasz różnicówek jednofazowych, zasilaj je z różnych faz, zgodnie z tym, jak rozłożyłeś obwody. A uwaga przy trójfazowych: nie każda działa poprawnie, gdy podłączysz ją tylko na jednej fazie, opisałem to w teście różnicówek trójfazowych.
Najczęstsze pytania
Która faza do różnicówki jednofazowej: L1, L2 czy L3?
Ta, która wynika z Twojego rozkładu obciążenia. Sama różnicówka nie ma „swojej” fazy: chodzi o to, żeby obwody pod nią nie przeciążyły jednej fazy.
Czy rozkład trzeba liczyć programem?
Nie. W domu wystarczy lista obwodów z mocami i trzy sumy. Program przydaje się przy dużych obiektach z wieloma rozdzielnicami. Jeśli masz rzut od architekta, rozkład na fazy policzysz też w darmowym EASYMAX.
Skąd wiem, że fazy są nierówno obciążone?
Najprościej miernikiem cęgowym: mierzysz prąd na każdej fazie przy typowym obciążeniu (wieczór, gotowanie, pranie). Duża różnica to sygnał, żeby przełożyć któryś obwód.
Czy ta odpowiedź pomogła?